Zakres
W niniejszym dokumencie określono metodę badania przesiewowego w celu szybkiego określenia stężenia aktywności radionuklidów emitujących promieniowanie gamma, takich jak ¹³¹I, ¹³²Te, ¹³⁴Cs oraz ¹³⁷Cs, w próbkach stałych lub płynnych z użyciem spektrometrii promieniowania gamma za pomocą liczników scyntylacyjnych o niższej rozdzielczości w porównaniu ze spektrometrami wyposażonymi w detektory HPGe (patrz IEC 61563).
Ta metoda badania może być stosowana do pomiaru wszelkich potencjalnie zanieczyszczonych matryc środowiskowych (w tym gleby), próbek żywności i pasz, a także materiałów przemysłowych lub produktów, które zostały uprzednio odpowiednio przygotowane. W niniejszym dokumencie nie podano technik przygotowywania próbek stosowanych w tej metodzie przesiewowej, ponieważ stosowanie specjalnych technik przygotowywania próbek innych niż obróbka prosta (cięcie, szlifowanie itp.) nie jest zalecane jako wymaganie. Chociaż procedura pobierania próbek ma ogromne znaczenie w przypadku pomiaru radioaktywności w poszczególnych próbkach, to znajduje się ona poza zakresem niniejszego dokumentu; dostępne są także inne Normy Międzynarodowe dotyczące procedur pobierania próbek, które mogą być wykorzystane w połączeniu z niniejszym dokumentem.
Ta metoda badania ma zastosowanie do pomiarów radionuklidów emitujących promieniowanie gamma, takich jak ¹³¹I, ¹³⁴Cs i ¹³⁷Cs. Dla próbek o objętościach od 0,5 l do 1,0 l umieszczonych w pojemniku Marinelli i dla czasów zliczania od 5 min do 20 min można osiągnąć próg decyzyjny wynoszący 10 Bq·kgˉ¹ stosując komercyjnie dostępny spektrometr scyntylacyjny [np. spektrometr z detektorem jodku sodu aktywowanego talem NaI(Tl) o wymiarach 2" φ × 2" (50,8 mm Ø × 50,8 mm), 7 % rozdzielczości (FWHM) dla energii 662 keV, przy grubości osłony ołowianej 30 mm].
Ta metoda badania może być również wykonywana w laboratorium "prowizorycznym" lub nawet poza laboratorium badawczym dla próbek mierzonych bezpośrednio w terenie, w którym zostały pobrane.
W czasie zagrożenia jądrowego lub radiologicznego ta metoda badania umożliwia szybki pomiar stężenia aktywności w potencjalnie skażonych próbkach w celu porównania z operacyjnymi poziomami interwencyjnymi (OIL) ustanowionymi przez decydentów w celu podjęcia uprzednio określonych działań interwencyjnych służących zmniejszeniu narażenia na promieniowanie jonizujące.
Ze względu na niepewność związaną z wynikami pomiarów uzyskanymi przy użyciu tej metody badania próbki wymagające bardziej precyzyjnych wyników, po odpowiednim przygotowaniu, mogą zostać zmierzone w laboratorium pomiarowym przy użyciu detektorów promieniowania gamma z kryształami germanowymi o wysokiej czystości (HPGe).
Niniejszy dokument nie zawiera kryteriów ustalania operacyjnych poziomów interwencyjnych (OIL).